نقدی بر فيس بوك

مقدمه: در نوشته قبلي آوردم كه اگر كسي تمايل دارد در مورد مبحث فيس بوك مطلبي ارائه كند حاضرم آن را در همين وبلاگ منتشر كنم. اولين نوشته ارائه شده به بنده نه در تاييد بلكه در نقد فيس بوك است.تقديم مي‌شود به شما. نقد زير را نقد نخواهم كرد.تنها در پايان توضيح كوتاهی در مورد نويسنده محترم اين مطلب خواهم داد:

 

پلت فرم بودن عامل موفقیت نیست!

تو هر تحلیلی که در مورد دلیل موفقیت فیس بوک(Facebook) دیدم،پلت فرم بودن رو عامل اصلی و به نوعی تنها عامل موفقیت دونستند.در صورتی که پلت فرم بودن فیس بوک تنها عامل موفقیت اون نیست.ما نمونه های زیادی داشتیم که پلتفرم بودن و به این موفقیت نرسیدن.
Netvibes با وجود پلتفرم بودن به شهرت آنچنانی نرسید(هر چند پیشنهادات چند میلیون دلاری داشته).
PageFlakes هم کاملا شرایطی شبیه به Netvibes داره که خیلی کمتر موفق شد.
Google IG قطعا خیلی کم اسم این مورد رو شنیدید! Google IG هم بخشی بود که می تونستید برای اون برنامه هایی بسازید.با این که قدرت بزرگی پشت اون بود،سر و صدای خاصی نداشت! نسبت به سرویس های دیگر گوگل کمترین اهمین رو داره(گوگل IG همون شخصی سازی صفحه ی اصلی گوگل که می تونید از برنامه هایی که براش ساختن استفاده کنید و تو صفحتون اونها رو قرار بدید)

به عنوان یک طراح سایت و برنامه نویس اعلام می کنم ایجاد پلتفرم سخت نیست(منظور فراهم کردن امکان ساخت ابزار)! هر سایتی می تونه یک پلتفرم باشه و امکان ساخت برنامه برای خودشو ایجاد کنه.MySpace قرار به زودی پلتفرم بشه و امکان ایجاد برنامه و ابزار براش مهیا می شه.یعنی تمام برنامه هایی که برای FaceBook ساخته شده،برای MySpace هم ساخته می شه.با عظمتی که MySpace داره یعنی باز هم Facebook حرفی برای گفتن خواهد داشت؟
به این نکته هم توجه داشته باشید که Facebook محیط جالبی داره.بنده عقیده دارم بیشتر از مسائل تخصصی،مباحث روانشناسی در موفقیت سایت تاثیر داره.تو ایران به تعداد وبلاگ ها،سرویس وبلاگ دهی داریم(!).برای مثال سرویس پارسی بلاگ(Parsiblog) رو با بلاگفا مقایسه می کنیم.پارسی بلاگ یک سرویس با امکاناتی 10 برابر بلاگفا.از نظر سابقه پارسی بلاگ کمتر از بلاگفا دچار مشکل شده! از نظر سادگی هر دو مثل هم هستند و تفاوت خاصی ندارن.ولی وقتی به یک تازه کار آدرس هر دو سرویس رو میدید،بلاگفا رو انتخاب می کنه.چرا؟ جواب دقیقی به این سوال نمیشه داد.
Facebook محیط جالبی داره.محیط دوستانه و صمیمی.خود شما هم نمی دونید چرا از ظاهر Facebook خوشتون اومده.به عنوان یک طراح سایت،بعد از 5 سال طراحی به هیچ نتیجه ای نرسیدم که بدونم چه نوع سایتهای موفق می شن! هیچ پیش بینی در دنیای وب ممکن نیست.برای مثال همین دکتر مزیدی معروف پیش بینی کرده که فیس بوک در آینده رقیب مایکروسافت و گوگل خواهد بود.ولی چطور پیش بینی کردند؟ فقط به خاطر پلتفرم بودن فیس بوک!!؟ یک مورد وجود داره،فیس بوک خلاقیتی نداشته! زمانی اومد که MySpace،Bebo و … وجود داشتند.یک شبکه ی اجتماعی جدید که با ایده دزدی موفق شد.Myspace رو شبیه سازی کرد،اون رو تبدیل به یک پلت فرم کرد.پلتفرم به طور خلاصه و ساده یعنی چیزی که امکان ساختن Add-on یا همون افزونه رو داشته باشه.مثل ویندوز! شما برنامه Photoshop رو روی ویندوز نصب می کنید.چون ویندوز یک پلتفرم است!
اهمیت پلتفرم در این مثال روشن می شود.اگر ویندوز یک پلت فرم نبود چی می شد؟ شما در ویندوز می خواستید چی کار کنید؟ بدون برنامه های جانبی،بازی ها و … ویندوز چه ارزش و استفاده ای دارد؟ هر چند پلتفرم بودن در ذات کامپیوتر است(خود رایانه پلتفرمی است که برنامه هایی بر روی نصب می شوند)
پلت فرم بودن با اهمیت است ولی دلیل قطعی موفقیت نیست.حداکثر ارزشی که برای پلتفرم بودن سایت می تونیم پیش بینی کنیم این جمله است که شاید در آینده صحیح باشد: هر وب سایتی که پلتفرم باشد موفق نیست،ولی وبسایتهای موفق پلتفرم هستند.
بحثی که پیش میاد اینه که مردم چه نیازی دارن که یک سایت تعداد زیادی ابزار داشته باشه؟ یعنی پلت فرم باشه؟ خود اینترنت و دنیای سایتها یک پلتفرم است.خود سایتها ابزارهایی هستند که برای این پلتفرم(وب) ساخته می شوند.حالا منطقی است و نیاز است که زیر پلتفرم بسازیم؟ آیا این قدر این زیر پلتفرم مهم است که بعضی افراد آن را حتی آینده ی وب می دانند؟

 

تكمله: نويسنده اين مطلب يكي از خوانندگان محترم اين وبلاگ است به نام «كوشا نخعي».اگر اشتباه نكنم اولين بار كوشای عزيز در كامنت يكي از مطالب اين وبلاگ برايم نوشت كه شما ديگر در مورد برنامه‌نويسي چيزی ننويس چون سواد لازمه را نداريد.در همانجا دلايل مخالفت خودم را با اين نظر ايشان نوشتم. بعدها در چند نوبت كوشاي عزيز نقدهایی بر نوشته‌های من وارد كرد.برآورد من اين است كه من و كوشاي عزيز دارای اختلافات عميقي هستيم در نوع برداشتمان از مسايل مختلف مرتبط با وب، اوپن سورس و بطور كلی مسايل مرتبط با آی‌تی. آخرين نمونه آن نيز همين مطلب است كه خدمت شما ارائه شده است.

هدف از ذكر اين مطلب اين است كه بگويم  اولا بينهايت خوشحالم با اينكه ايشان هنوز نويسنده اين وبلاگ را از نوشتن در مورد برنامه‌نويسي نهي مي‌كنند، اما خوانندگان وبلاگ را قابل دانستند تا با نظرات خودشان آشنا كنند. ثانيا تقريبا با تمام مسايل ذكر شده توسط ايشان در اينجا و موارد قبلي اختلاف ديدگاه ريشه‌ای دارم. با اينحال ايشان نيز همچون تمام عزيزان ديگر مي‌توانند ديدگاه خود را بيان و منتشر كنند.كساني كه تمايل دارند نقد من را بر ديدگاه‌های كوشای عزيز – و دوستان مشابه – بدانند كافي است جستجويي در آرشيو همين وبلاگ انجام دهند.

اگر هم حوصله جستجو نداريد شايد بتوان اينگونه مطلب را ساده‌سازی كرد: گرايش من – و امثالهم- بيشتر به تفكر open source  است و گرايش عزيزاني چون كوشا به سمت close source ( كه البته هركدام مزايا و معايبي دارد). در هر صورت كوشاي عزيز مي‌تواند سمبلي از قشر وسيعي از برنامه‌نويسان حال حاضر ما باشد. به همين دليل بايد بر روی نگرشهاي او  بيشتر تامل كرد.

Advertisements

8 دیدگاه »

  1. koosha said

    از درج مطلب ممنون.واقعا باعث افتخار منه که مطلبم تو وبلاگ شما درج بشه.ولی در مورد حرفم هنوز هم دفاع می کنم.تا جایی که یادمه شما در مورد Asp.net مطلبی نوشته بودید که اشتباهاتی توش بود.بنده به شما «پیشنهاد» کردم که در مورد این نوع مسائل مطلب ننویسید(«پیشنهاد»).مثالی هم زدم که من در مورد پزشکی اطلاعاتی ندارم،جایی در مورد قرص سرما خوردگی و سرطان مطلبی می خونم و به دلایلی مطلب رو اشتباه متوجه می شوم.چون اطلاعاتی از پزشکی ندارم در وبلاگم می نویسم قرص سرما خوردگی برای سرطان خوب است.
    شما برای من چه کامنتی می زارید؟!
    هر چند در مورد عالی بودن تحلیل های شما در مورد وب شکی نیست.

    در مورد این بخش جمله ی شما: ((به همين دليل بايد بر روی نگرشهاي او بيشتر تامل كرد.)) شخصا این جمله را آخرین بار در تلویزیون وقتی در مورد انقراض خرس های گریزلی صحبت می کردن شنیده بودم.

    ((هدف از ذكر اين مطلب اين است كه بگويم اولا بينهايت خوشحالم با اينكه ايشان هنوز نويسنده اين وبلاگ را از نوشتن در مورد برنامه‌نويسي نهي مي‌كنند، اما خوانندگان وبلاگ را قابل دانستند تا با نظرات خودشان آشنا كنند.))
    سوء تفاهم نشده؟! بنده خیلی ساده و بدون هیچ تندی از شما خواهش کردم.هر چند حق ندارم به شما امر(!) کنم که مطلبی ننویسید ولی در عوض کاملا حق خودم می دونم که به شما پیشنهاداتی بدهم.
    در کل بنده شما رو کاملا قبول دارم،شما یکی از بهترین تحلیل گرایی هستید که دیدم.مطالب عالی،ترجمه های مناسب و … تو گوگل Reader اولین فیدی که انتخاب می کنم از بین 20 وبلاگ آپدیت شده،فید وبلاگ شماست!

    در هر صورت اگر توهینی شده از شما عذر خواهی می کنم،چون واقعا عمدا نبوده و سهوا پیش اومده!

  2. mhmazidi said

    @ كوشا جان: در همانجا نيز نوشتم كه نه تنها من بلكه هركسي اين اختيار را دارد تا مطلبي بنويسد.شما و بقيه عزيزان نيز اگر ايراد و اشكالي در ان ديديد تذكر مي‌دهيد و نويسنده آن را لحاظ مي‌كند.
    2- برای شما كامنت مي‌گذارم كه لطفا رفرنس خود برای اين موضوع را اعلام كنيد.اگر رفرنس نداشتيد و با اصول پزشكي در تضاد بود با ذكر رفرنس آن را اعلام مي‌كنم و از شما خواهش مي‌كنم برای جلوگيری از اينكه خوانندگانتان اطلاعات اشتباه دريافت كنند مطلب را تصحيح نمايند.همين كا را تاكنون چندين بار برای بعضي از بهترين وبلاگ‌نويسان انجام دادم.
    3- از اين كه حسي شبيه به صحبت در مورد خرسهاي گريزلي به شما دست داد عميقا متاسفم.اما آن جمله را با اين هدف نوشتم كه منتقدان احتمالي ديدگاه شما ؛ قبل از انتقاد اندكي بيشتر تامل كنند.
    4- سوء تفاهم نشده است. من هم هيچ جا از پيشنهادات شما ايراد نگرفتم. تنها پيشنهادی كه شما قبلا در كامنتها ذكر كرديد را به اطلاع عموم خوانندگان رساندم.
    5- من حتي برای يك لحظه احساس نكردم كه توهيني انجام شده.به خاطر ندارم از اين جمله شما و جملات مشابه تاكنون سر سوزني ناراحت شده باشم يا به دل گرفته باشم. اما قويا اعتقاد دارم اين نگرش اشتباه است كه كس يا كساني در موردي بنويسند يا ننويسند.اگر شخصي تمايل دارد در موردي بنويسد و در همان حال اشتباه هم مي‌نويسند بهترين كار اين است كه اشتباهات او به او گوشزد شود تا خود را تصحيح كند.
    6-بحث سوء تفاهمي كه در مطلب قبلي مطرح كردم در مورد شما نبود.ان اتفاقي بود كه در داخل فيس بوك افتاد و مرتبط با اين وبلاگ و خوانندگانش هم نبود.
    7- تعاريف و محبتهای شما را ممنونم اما خود را لايق آنها نمي‌دانم. من تنها يك كاربر اينترنتي معمولي هستم كه علاقه شديدي به تازه‌هاي وب دارم و سعي مي‌كنم اين حس را به ديگران هم انتقال دهم
    بازهم متشكرم.

  3. koosha said

    حق با شماست.ممنون از پاسخ.

  4. من بعد از اتمام متنی که کوشا نوشتند
    و در قسمتی که دکتر نوشته فقط کوشای عزیز دیدم! فکر کنم کلمه کلیدی این متنتون کوشای عزیز بوده!!!

  5. از آنجا که در وبلاگ هر آنچه را که دل تنگ صاحبش بخواهد می‌توان نوشت ، من اشکالی نمی‌بینم که مثلا جادی که یک پزشک نیست با مطالعه و بینش خوب خودش از سرطان پثتان بنویسد.
    همینطور در مورد مشتاقان آماتور آی‌تی مثل من و شما من این اشکال را نمی‌بینم.
    اگر دوستانی هستند که اعتقاد دارند ، تخصصی‌نوسی در وبلاگ‌نویسی کم رنگ است ، چرا خودشان دست به کیبورد نمی‌شوند؟
    چرا فی‌المثل وبلاگ تو که یک پزشک هستی الان در میان وبلاگ‌هایی که از وب 2 می‌نویسند ، وبلاگ ممتازی است؟
    اگر تخصصی‌نویسی در وبلاگستان بود ، شاید من وقتی قلم قوی و تحلیل‌های ریشه‌ای متخصصان آی‌تی را می‌دیدم ، اصلا به خودم اتجازه نمی‌دادم ، وارد مباحث آی‌تی شوم ، گرچه فکر نمی‌کنم که این وعده را عملی می‌کردم!
    اما وقتی در وبلاگستان به این بزرگی کمتر کسی است که از اهمیت فیس بوک بنویسد و چرایی‌اش را جستجو کند و وقتی رسانه‌های کاغذی ظاهرا به خاطر قیلطر بودن این سایت ترجیح می دهند از کنار ان عبور کنند ، نه تنها نباید از تو اشکال گرفت بلکه باید ممنون تو هم شد.
    خواننده‌ای داشتم که به من ساخت تاخته بود که فلانی در حالی که طبق عدد و ارقام فلان صفحه اپرا برتری‌های واضحی نسیت به فایرفاکس دارد ، چرا هواره ازفایرفاکس می‌نویسی ، من نویسنده فلان کتاب آی تی هستم.
    گرچه ایشان مثل این خواننده شما اجازه ندادند یک گفتگوی تعاملی بین ما برقرار شود ، اما سؤال اصلی من این بود که چرا خود شما از اپرا نمی‌نویسی ، من خودم کسی خواهم بود که به شما لینک خواهم داد و وبلاگتان را معرفی خواهم کرد.
    در پایان باز هم تأکید می‌کنم وبلاگ تعریفی مخصوص خودش را دارد ، بنابراین هر وبلاگ‌نویس حق دارد از سیاست ، محیط زیست ، پزشکی ، جامعه و تاریخ در آن بنویسد. این غنای وبلاگستان است که نهایتا نشخص می‌کند کدام وبلاگ در کدام زمینه برجسته می‌نویسد و کدام وبلاگ ، نه.

  6. در مورد مقایسه Facebook با MySpace
    MySpace از Hollywood اومده و Facebook از Silicon Valley، پس فکر می‌کنم جامعه کاربران این دو کاملا متفاوت و متمایز از هم هستن، اگر که یک geek باشید مسلما Facebook انتخاب شما خواهد بود و اگر دوستداره زرق و برق و Multimedia stuff هستید MySpace انتخاب شما خواهد بود. MySpace هیچ‌چیزی حتی نزدیک به Facebook هم نیست، اینکه MySpace اونهمه کاربر داره دقیقا به دلیل سیاستهای خاصی هست که ناشی از منشاٍ MySpace هست.
    فراهم کردن یک بستر امن (چه برای کاربر و چه برای Developer) در مقیاس بزرگ، یک Integration محص و یا فراهم آوردن امکان نوشتن مستقیم JavaScript بدون iFrames و fbml و …، سخت که چه عرض کنم، فوق العاده سخت است.
    حتی فکرکردن به روشهای جلوگیری از Spam و Monitoring کل فعالیتها در مقیاس Facebook دیوانه کننده است.

  7. Ali Reza said

    دکتر فکر کنم اگه این رو بخونی بد نباشه ( همینجوری – شاید هم بی ربط )

    http://www.tdins.org/Pubs/eArticles/Pdf/webservices.pdf

  8. koosha said

    اول از جناب مزیدی عذر خواهی می کنم که داریم بحث می کنیم در بخش Comments وبلاگ شما.ای کاش سایت دار بودید و صاحب یک فروم! بی نهایت علاقه مندم در یک فروم که فقط در مورد Web2 باشد فعالیت داشته باشم! فقط خلاف نظر سایرین!(همیشه می توان خلاف هر نظری را اثبات کرد! و برعکس آن رد نظر نیز اثبات کرد!)

    در پاسخ «علیرضا»: حرف بنده این نیست که فقط در حد تخصص خود بنویسیم و فراتر نرویم! اگر این طور بود که 3 وبلاگ در مورد پزشکی داشتیم و وبلاگی در مورد IT و برنامه نویسی نبود!
    بنده مثالی در کامنت اول زدم در مورد پزشکی.فکر کنم پاسخگو و کافی باشد هر چند جناب مزیدی(دکتر مزیدی) باز هم بحث جدید پیش می آید.عقده ی بنده این است که تذکر دهیم که فلان موضوع اشتباه است و وظیفه ما نیست که اثبات کنیم اشتباست.نویسنده باید مرجعی بیاورد که متن را اثبات کند.مشکل نویسنده است نه من!
    در مورد خواننده ی وبلاگ شما که اعتقاد داشت Opera بهتر از Firefox است هیچ حرفی نیست.(داستان دیوانه کننده ی شناخت فیل است از مولانا.هر کسی برداشتی از هرچیزی دارد و حق با هیچ کس نیست و حق با همه است! هر چند اگر نظر مولانا پیش برویم باید بحث و زندگی را ببوسیم و کنار بگذاریم!)

    در جواب «امیرمحمد سعید»: حرف ما بر سر مخاطبین و کاربران نیست! عظمت MySpace در برابر Facebook زمانی که امکان ساخت Application هایی برای آن فراهم شود قابل بحث نیست! شما به من بگویید چرا Facebook؟ چون منشا آن از Silicon valley است و از هالی وود نیست؟!
    در مورد مسائلی که در مورد طراحی و مشکلاتش نوشتید اطلاع دارم.عرض کردم ساده! منظورم این نبود که هر سایتی مثل Blogme.ir (!) این امکان را فراهم کند! برای MySpace،Bebo و یا Friendster(که تا چند روز آینده این امکان فراهم میشه برای این سایت) یا Hi5 سخت است که این امکان را ایجاد کنند؟ هرچند شما در پیچیدگی افرات کردید و این پاسخ برای زمانی است که حداکثر پیچیدگی و سختی را در نظر گرفتم!

RSS feed for comments on this post · TrackBack URI

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: